Meer dan cijfers

In beleidsstukken over het landelijk gebied gaat het vaak over cijfers. Over hectares natuur, stikstofreductie, economische modellen en werkgelegenheid. Begrijpelijk, want beleid moet onderbouwd zijn.

Toch viel mij in het Ontwerpprogramma Toekomstgericht Landelijk Gebied Drenthe (TLGD) een passage op. Daarin wordt gesteld dat wanneer landbouwbedrijven stoppen, jonge boeren waarschijnlijk ander werk zullen vinden. Veel van hen zullen in de regio blijven wonen. Daarom, zo luidt de redenering, zal beëindiging van landbouwbedrijven doorgaans geen grote invloed hebben op de leefbaarheid van het landelijk gebied.

Op papier klinkt dat logisch.

Maar leefbaarheid laat zich niet alleen vangen in statistieken.

De taal van het landschap

Wie op het platteland woont, weet dat er meer speelt. Leefbaarheid zit ook in cultuur. In gemeenschap. In de taal waarin mensen zich thuis voelen.

In Drenthe, Twente en grote delen van Noord- en Oost-Nederland spreken mensen een streektaal die voortkomt uit het Nedersaksisch, een erkende regionale taal, net zoals het Fries dat is. Emoties spreek je zelden in beleidstaal. Die spreek je in de taal van je wortels.

Leefbaarheid zit ook in mensen die hun omgeving dragen. Boeren die de brink onderhouden. Schuren beschikbaar stellen voor dorpsactiviteiten. Of ruimte bieden waar vrijwilligers maandenlang bouwen aan een carnavalswagen.

Het zijn misschien kleine dingen, maar samen vormen ze het sociale weefsel van het platteland.

Wat ziet een beleidsmaker?

Als digital marketeer kijk ik naar deze discussie vanuit een andere invalshoek. Steeds vaker gebruiken beleidsmakers zoekmachines en kunstmatige intelligentie om informatie te vinden, rapporten samen te vatten of zich snel in een onderwerp te verdiepen.

Dat roept een interessante vraag op.

Als een beleidsmaker online zoekt naar “leefbaar platteland”, welk beeld verschijnt er dan?

Zijn dat vooral rapporten, modellen en beleidsdocumenten? Of vindt hij ook de verhalen van mensen die er wonen, werken en hun gemeenschap vormgeven?

Internet en AI werken namelijk simpel: ze gebruiken de informatie die beschikbaar is. Wat online zichtbaar is, wordt gevonden. Wat niet zichtbaar is, bestaat in feite niet in de digitale werkelijkheid.

Het stille leger

Misschien ligt daar wel een opdracht voor ons als sector. Niet alleen om met elkaar in gesprek te gaan over beleid, maar ook om ons eigen verhaal vaker te vertellen. Online. Zichtbaar. Vindbaar.

Het verhaal van boeren die niet alleen voedsel produceren, maar ook landschap beheren. Van dorpen waar verenigingen draaien op vrijwilligers. Van streektaal, tradities en gemeenschappen die generaties met elkaar verbinden.

Misschien vormen we samen wel een stil leger. Geen leger van protest, maar een leger van verhalen. Boeren, ondernemers en dorpsbewoners die laten zien wat een leefbaar platteland werkelijk betekent.

En wie weet helpt dat ook de beleidsmaker die, ergens achter een bureau, hetzelfde internet raadpleegt om te begrijpen hoe de toekomst van het landelijk gebied eruit kan zien.

Want uiteindelijk bepaalt niet alleen beleid de toekomst van het platteland.
Ook het verhaal dat erover wordt gevonden.